واکسن آنفلوانزا و تزریق آن در منزل

با شروع فصل پاییز و بازگشایی مدارس و دانشگاه‌ها، شیوع بیماری‌های تنفسی مانند آنفلوانزا و سرماخوردگی بیشتر مورد توجه قرار می‌گیرد. واکسن آنفلوانزا یکی از روش‌های پیشگیری از ابتلا و کاهش خطر عوارض ناشی از آنفلوانزای فصلی است و به‌خصوص برای گروه‌های در معرض خطر اهمیت بیشتری دارد.

ویروس آنفولانزا که به فرانسوی گریپ نیز نامیده می شود از قرن بیستم خود را با پاندمی بسیار گسترده و خطرناک با مرگ و میر بسیار بالا به جامعه جهانی نمایان نمود، با این پاندمی حداقل می توان گفت در بازه 5 ماهه حدود 500 ملیون نفر جان خود را از دست دادند و این اتفاق بسیار تلخی در آن دوران به حساب آمد، از زمان شروع و شیوع پاندمی آنفولانزا تا زمان ایجاد واکسن آنفولانزا حداقل 3 بار جهش گسترده رخ داد، یک نوع از مهم ترین این جهش ها آنفولانزای اسپانیایی بود که این مورد نیز بسیار کشتار جمعی داشت، همواره با شیوع سرد فصل سال به خصوص گذر از فصل تابستان به پاییز و بازگشایی مدارس و دانشگاه ها ما شاهد بیماری های عفونی نظیر آنفولانزا و سرماخوردگی فصلی می باشیم، برای افزایش مقاومت سیستم ایمنی و جلوگیری از بروز علائم حاد آنفولانزا هر ساله وزارت بهداشت از طرح همگانی تزریق واکسن آنفولانزا استفاده می کند تا از بروز علائم تنفسی و سیستمیک جلوگیری بعمل بیاورد، تزریق واکسن انفولانزا می تواند کمک بسیار بالایی بر کاهش میزان نرخ مرگ و میر دسته جمعی و جلوگیری از بروز عوارض حاد داشته باشد، افرادی که توانایی مراجعه به مراکز درمانی و خانه های بهداشت را ندارند طبق طرح درمان در منزل وزارت بهداشت می توانند ابتدا این دارو را خریداری و سپس آن را در منزل خود تزریق کنند، افرادی که به هر دلیل امکان مراجعه به مراکز درمانی یا داروخانه‌ها را ندارند، در صورت تهیه واکسن از مسیر معتبر و رعایت زنجیره سرد، می‌توانند برای تزریق واکسن آنفلوانزا در منزل از خدمات پرستاری استفاده کنند.

در این مقاله با انواع واکسن آنفلوانزا، تفاوت واکسن‌های هلندی، فرانسوی و ایرانی، بهترین زمان تزریق، شرایط نگهداری، عوارض احتمالی، قیمت و نکات مهم خرید و تزریق واکسن آنفلوانزا آشنا می‌شویم.

پیشنهاد ضربانساز: اگر واکسن آنفلوانزا را تهیه کرده‌اید و برای تزریق آن در منزل نیاز به پرستار دارید، می‌توانید از خدمات تزریقات در منزل ضربانساز استفاده کنید.

واکسن آنفلوانزا چیست؟

واکسن آنفلوانزا (Influenza Vaccine) برای ایجاد ایمنی در برابر سویه‌های ویروس آنفلوانزای فصلی طراحی شده است. واکسن‌های آنفلوانزا بر اساس نوع و فناوری تولید، حاوی ویروس غیرفعال‌شده، اجزای ویروس یا شکل‌های دیگری از آنتی‌ژن‌های ویروسی هستند و با تحریک سیستم ایمنی، بدن را برای مواجهه با ویروس آماده می‌کنند.

از آنجا که ویروس آنفلوانزا در طول زمان تغییر می‌کند، ترکیب واکسن‌های فصلی نیز متناسب با سویه‌های مورد انتظار به‌روزرسانی می‌شود.

واکسن آنفلوانزا برای درمان فردی که در حال حاضر به آنفلوانزا مبتلا شده است استفاده نمی‌شود؛ هدف اصلی آن پیشگیری از بیماری و کاهش خطر عوارض آنفلوانزا است.

واکسن آنفلوانزا برای چیست؟

هدف اصلی از تزریق واکسن آنفلوانزا، ایجاد پاسخ ایمنی در برابر سویه‌های ویروس آنفلوانزا و کاهش احتمال ابتلا و عوارض بیماری است.

این موضوع برای سالمندان، افراد مبتلا به برخی بیماری‌های زمینه‌ای، افراد دارای ضعف سیستم ایمنی و سایر گروه‌هایی که در معرض خطر بیشتری برای عوارض آنفلوانزا قرار دارند، اهمیت بیشتری دارد.

با این حال، واکسن آنفلوانزا صددرصد مانع ابتلا نمی‌شود و میزان محافظت آن می‌تواند با توجه به سویه‌های در گردش، سن و شرایط فرد و میزان تطابق واکسن با ویروس‌های شایع آن فصل متفاوت باشد.

انواع واکسن آنفلوانزا

در بازار ایران ممکن است واکسن‌های آنفلوانزای تولید داخل و وارداتی با نام‌های تجاری مختلف عرضه شوند. در متن حاضر سه نام تجاری مورد اشاره قرار گرفته‌اند:

نام واکسن	کشور سازنده	توضیحات
Vaxigrip Tetra	فرانسه	واکسن چهارظرفیتی آنفلوانزا
Influvac Tetra	هلند	واکسن چهارظرفیتی آنفلوانزا
Fluguard	ایران	واکسن چهارظرفیتی تولید داخل

چهارظرفیتی بودن به این معناست که واکسن برای ایجاد ایمنی در برابر چهار سویه یا مؤلفه ویروسی مشخص طراحی شده است.

واکسن آنفلوانزای فرانسوی Vaxigrip Tetra

واکسن Vaxigrip Tetra یکی از واکسن‌های آنفلوانزای فرانسوی است که با نام واکسی‌گریپ تترا نیز شناخته می‌شود.

این واکسن از نوع چهارظرفیتی است و برای پیشگیری از آنفلوانزای فصلی مورد استفاده قرار می‌گیرد. هنگام تهیه واکسن، علاوه بر برند، باید به تاریخ انقضا، اصالت فرآورده و شرایط نگهداری آن نیز توجه شود.

واکسن آنفلوانزای هلندی Influvac Tetra

Influvac Tetra یا اینفلوواک تترا یکی دیگر از واکسن‌های چهارظرفیتی آنفلوانزاست که در برخی سال‌ها در بازار ایران عرضه می‌شود.

مانند سایر واکسن‌های آنفلوانزا، شرایط نگهداری و رعایت زنجیره سرد از زمان تهیه تا تزریق اهمیت زیادی دارد.

واکسن آنفلوانزای ایرانی Fluguard

Fluguard یا فلوگارد یکی از واکسن‌های تولید داخل است که به‌صورت چهارظرفیتی عرضه شده است.

انتخاب واکسن باید با توجه به شرایط فرد، توصیه پزشک یا داروساز، سن، سابقه حساسیت و همچنین فرآورده‌ای که در زمان مراجعه در دسترس است انجام شود.

تفاوت واکسن آنفلوانزا هلندی و فرانسوی چیست؟

یکی از پرسش‌های رایج هنگام تهیه واکسن این است که تفاوت واکسن آنفلوانزا هلندی و فرانسوی چیست و کدام واکسن بهتر است؟

پاسخ این است که صرفاً با توجه به کشور سازنده نمی‌توان یک واکسن را برای همه افراد «بهتر» دانست. ترکیب سویه‌های واکسن، نوع فرآورده، سن فرد، شرایط پزشکی و توصیه پزشک از عواملی هستند که باید در نظر گرفته شوند.

بنابراین مقایسه واکسن‌های هلندی و فرانسوی باید بر اساس مشخصات همان فرآورده و اطلاعات رسمی آن انجام شود، نه صرفاً بر اساس نام کشور سازنده.

واکسن آنفلوانزا در چه دما و شرایطی باید نگهداری شود؟

یکی از مهم‌ترین نکات در مورد واکسن آنفلوانزا، رعایت زنجیره سرد است.

واکسن‌های آنفلوانزا معمولاً باید در دمای یخچالی ۲ تا ۸ درجه سانتی‌گراد نگهداری شوند و نباید در معرض گرمای زیاد یا شرایط نامناسب قرار بگیرند.

به همین دلیل، هنگام خرید واکسن باید به نحوه حمل و نگهداری آن توجه شود. اگر واکسن از داروخانه تهیه شده است، بهتر است درباره شرایط انتقال آن تا محل تزریق نیز دقت شود.

رعایت زنجیره سرد فقط هنگام نگهداری در داروخانه اهمیت ندارد؛ بلکه حمل واکسن از محل خرید تا زمان تزریق نیز باید با شرایط مناسب انجام شود.

بهترین زمان تزریق واکسن آنفلوانزا چه زمانی است؟

زمان مناسب تزریق واکسن آنفلوانزا به زمان شروع فصل آنفلوانزا، شرایط اپیدمیولوژیک همان سال و گروه سنی و پزشکی فرد بستگی دارد.

به‌طور معمول، تزریق واکسن پیش از افزایش شیوع فصلی انجام می‌شود تا بدن فرصت کافی برای ایجاد پاسخ ایمنی داشته باشد.

بنابراین اگر در گروه‌های پرخطر قرار دارید، بهتر است زمان مناسب تزریق را با پزشک یا مرکز درمانی معتبر بررسی کنید و تزریق را تا زمان اوج شیوع به تعویق نیندازید.

آیا بعد از تزریق واکسن آنفلوانزا ایمنی ایجاد می‌شود؟

ایمنی بلافاصله پس از تزریق واکسن ایجاد نمی‌شود. سیستم ایمنی برای ایجاد پاسخ مناسب به زمان نیاز دارد و معمولاً چند هفته طول می‌کشد تا سطح محافظت مورد انتظار ایجاد شود.

به همین دلیل، تزریق واکسن پیش از افزایش شیوع آنفلوانزا اهمیت دارد.

 

آیا واکسن آنفلوانزا باعث ابتلا به آنفلوانزا می‌شود؟

یکی از باورهای رایج این است که فرد ممکن است بعد از تزریق واکسن به آنفلوانزا مبتلا شود.

واکسن‌های تزریقی غیرفعال آنفلوانزا باعث ابتلا به آنفلوانزا نمی‌شوند. با این حال، ممکن است پس از تزریق واکسن عوارض خفیفی مانند درد محل تزریق، احساس خستگی، بدن‌درد یا تب خفیف ایجاد شود که معمولاً ناشی از واکنش سیستم ایمنی بدن است.

از طرف دیگر، اگر فرد پیش از ایجاد ایمنی کامل در معرض ویروس آنفلوانزا قرار گرفته باشد، ممکن است پس از تزریق واکسن نیز بیمار شود؛ زیرا واکسن برای درمان عفونت ایجادشده کاربرد ندارد.

عوارض واکسن آنفلوانزا چیست؟

بیشتر عوارض واکسن آنفلوانزا خفیف و گذرا هستند. مهم‌ترین مواردی که ممکن است پس از تزریق مشاهده شوند عبارت‌اند از:

• درد، قرمزی یا تورم محل تزریق
• احساس خستگی
• بدن‌درد
• سردرد
• تب خفیف

عوارض شدید حساسیتی نادر هستند، اما اگر فرد پس از تزریق با علائمی مانند تنگی نفس، تورم صورت یا گلو، کهیر گسترده یا علائم شدید دیگر مواجه شد، باید فوراً ارزیابی پزشکی انجام شود.